La furorromano de Ziskindo "La parfumo. Historio de murdisto" aperis en la germana en la jaro 1985. i temas pri Jean-Baptiste Grenouille, kiu ne havas propran korp-odor-on, sed naski is kun aparta flarsento kaj, por disvolvi eksterordinaran parfumon, fari as murdisto. Laborprojekto: La tekstoj de tiu i libro estas destinitaj kiel bazo por nia laborprojekto. i tie temas pri projekto de komparado de tradukaj solvoj de altstila litera-tu-ra teksto: pri kolekto de parolturnoj kaj ilia komparo kaj pri la diversaj solv-oj de ilia Esperantigo, disponigotaj por tradukado de aliaj altstilaj verkoj....

Leteroj de Karlo Markso kaj Frederiko Engelso al Ludwig Kugelmann, interalie kun iliaj - en la marksisma diskuto ofte citataj - konkludoj pri iliaj spertoj kun la Pariza Komunumo en la jaro 1871 - la unua provo starigi socialisman socion -, pri la agado de Bakunin kaj de aliaj anar iistoj en la laborista movado kaj kompreneble kelkaj tute privataj leteroj, ekz-e pri la sanstato de Markso.

Eugen WUster komencis publikigi sian Enciklopedian vortaron Esperanto-germana en la jaro 1923. Lia vidis en tiu vortaro la unuan pa on, «provon sur la vojo al la internacia sinteza vortaro de Esperanto.

WUster skribis: «Se iam estos eble kunigi la afero- kaj lingvo-spertajn fortojn de la esperanta movado por verkado de internacia enciklopedia vortaro de "oficiale rekomendataj" esprimoj, tiam la unua tasko estos kolektado kaj kribro de tio, kio jam ekzistas.

En tiu senco fari antaulaboron por la Provizora Vortarego, estis la efa intenco de la verkado de i tiu...

"La teorio de la socialismo en unu lando estis unue formulita en la a tuno de 1924 de Stalino, en kompleta kontra -eco ne nur al la tradicioj de la marksismo kaj de la skolo de Lenino, sed anka al tio, kion Stalino ankora en la printempo de la sama jaro 1924 estis skribinta. La profundo de la forlaso de la marksismo, kiun la stalina "skolo" faras en la demandoj de la socialisma konstru-ado estas en principa rilato ne malpli grava kaj radikala ol ekz-e la rompo de la germanaj socialdemokratoj kun la marksismo en demandoj de la milito kaj de la patriotismo en a gusto de 1914, t.e. precize...

La fama Esperantisto, bu tradukisto kaj psi ologo Claude Piron prezentas i tie du eseojn: "Psi aj reagoj al Esperanto" kaj "Afazio" el sia sperto kiel psi ologo; krome leteron al Leonard Orban, la tiama membro de la E ropa Komisiono taskita pri multlingvismo (en Esperanto kaj en la franca) kaj resuman eseon pri la rajto komuniki, en kiu li konkludas per la alvoko:

"Niaj a toritatoj ne rajtas resti pasivaj kaj inertaj fronte al la lingvaj problemoj. Ni havas la devon fari ion eblan por veki konscion pri la lingvoproblemo, pri iaj multflankaj aspektoj, kaj pri la fakto, ke ekzistas...

Postparolo de la tradukinto

Tiuj ĉi unuaj tri tekstoj troviĝas en tiu historia punkto, en kiu decidiĝis la sorto de Germanujo, de Eŭropo kaj de la mondo en la 1930-aj jaroj, en la momento, en kiu la politiko de la germa­naj komunistoj estis decida por la ebleco bari aŭ malfermi la vojon al la faŝismo. La lastaj du tekstoj, post la enpotenciĝo de la hitleranoj, montras, nun en la alveninta katastrofo, la amaran pravecon de la antaŭaj avertoj kaj propo­noj.

La fatala decido pritrakti la socialdemokratan partion kiel socialfaŝisman kaj deklari...

Markso i tie analizas la evoluon de la situacio en Francujo, kiu ebligis al Luizo Bonaparto, persono kun sufi e dubinda karaktero, fari i imperiestro de la francoj. Engelso skribis pri tiu i verko:

"Kaj efektive i estis genia labora o. Tuj post la evento, kiu surprizis la tutan politikan mondon kvaza fulmo el serena ielo, kiun iuj kun la ta kriego de morala indigno kondamnis, aliaj akceptis kiel savon el la revolucio kaj kiel punon pro ties devoji oj, sed kiun iuj nur mire rigardis kaj neniu komprenis - tuj post tiu evento Markso elpa is per mallonga, epigrama prezento, kiu...

Komence de la jaro 2017 la prestiĝa germana semajngazeto DIE ZEIT aperigis dosieron, en kiu diversaj konataj personoj el la politika kaj ekonomia vivo de Germanujo skribas pri sia rilato al Karlo Markso kaj ties teorioj por provi kompreni la aktualan krizon.

Ĉe tio kompreneble ludas rolon ankaŭ la fama "leĝo de la tendenca falo de la profitkvoto," kiun Markso detale priskribas en la 3-a volumo de sia verko "La kapitalo." Al la iom malklaraj eldiroj pri tiu temo en la dosiero de DIE ZEIT tiu libro aldonas eron el la marksisma diskuto, kiu montras iom da...